Çocuğum Beni Dinlemiyor mu, Yoksa Henüz Kendini Düzenlemeyi mi Öğreniyor?

Ebeveyniyle göz hizasında konuşan okul öncesi çocuk, çocuklarda duygu düzenleme

Çocuğunuza bir şeyi birkaç kez söylemenize rağmen sizi dinlemediğini düşündüğünüz oluyor mu? Oyuncaklarını toplamak istememesi, oyununu bırakmakta zorlanması ya da istediği olmadığında öfkelenmesi zaman zaman sizi zorlayabilir. Böyle anlarda “Beni neden dinlemiyor?” diye düşünüyor olabilirsiniz. Bu durum çoğu zaman çocuklarda duygu düzenleme becerisinin henüz gelişmekte olduğunu gösterir.

Bir çocuğun ne yapması gerektiğini bilmesi, her durumda bunu yapabilecek beceriye sahip olduğu anlamına gelmez.

Çocuklarda duygu düzenleme nasıl gelişir?

Okul öncesi dönem; çocukların duygularını tanımayı, dürtülerini kontrol etmeyi, beklemeyi ve hayal kırıklığıyla başa çıkmayı öğrendikleri önemli bir gelişim sürecidir. Bu beceriler zamanla, deneyimle ve yetişkinlerin desteğiyle gelişir.

Örneğin, çocuğunuz oyun oynarken oyuncaklarını toplamasını istediğinizde hemen harekete geçmeyebilir. Oyunu bırakmak istemiyor veya bir etkinlikten diğerine geçmekte zorlanıyor olabilir. Benzer şekilde, istediği bir şey olmadığında öfkelenmesi de hayal kırıklığıyla baş etmeyi henüz öğrenmekte olduğunun göstergesi olabilir.

Çocuklarda duygu düzenleme için ebeveynler neler yapabilir?

Çocuğunuzla göz teması kurarak konuşun. Yanına yaklaşmak, göz hizasına inmek ve kısa, anlaşılır cümleler kurmak iletişimi kolaylaştırabilir.

Duygularını kabul edin, sınırlarınızı koruyun. “Oynamaya devam etmek istediğini biliyorum. Ancak şimdi oyuncaklarımızı toplama zamanı” diyerek hem duygusunu anlayabilir hem de beklentinizi açıkça ifade edebilirsiniz.

Geçişlere hazırlanması için zaman tanıyın. “Beş dakika sonra oyunumuz bitecek” gibi önceden yapılan hatırlatmalar, çocuğunuzun bir etkinlikten diğerine geçmesini kolaylaştırabilir.

Seçenekler sunun. “Önce arabaları mı, blokları mı toplayalım?” gibi sorularla sınırlar içinde seçim yapmasına ve sürece katılmasına fırsat verebilirsiniz.

Çabasını fark edin. Çocuğunuz beklediğinde, bir yönergeyi takip ettiğinde veya öfkelenmesine rağmen kendini durdurabildiğinde bunu dile getirin. “Oyunun bitmesine üzüldün ama yine de oyuncaklarını toplamaya başladın” gibi ifadeler, olumlu davranışlarını fark etmesine yardımcı olur.

Her davranışın bir mesajı olabilir

Çocukların davranışlarını anlamaya çalışırken yalnızca ne yaptıklarına değil, bu davranışın hangi koşullarda ortaya çıktığına da bakmak gerekir. Açlık, yorgunluk, rutin değişiklikleri ve yoğun duygular çocukların tepkilerini etkileyebilir.

Ancak çocuğun duygularını anlamak, uygun olmayan davranışlara izin vermek değildir. Örneğin, “Kızgın olduğunu görüyorum. Kızgın olabilirsin ama vuramazsın. Sana başka bir yol bulmanda yardım edeceğim” diyerek hem duygusunu kabul edebilir hem de sınırımızı koruyabiliriz.

Çocukların kendilerini düzenleme becerileri, zorlandıkları anlarda yetişkinlerden rehberlik almalarıyla gelişir. Sabırlı ve tutarlı yaklaşımımız, bu öğrenme sürecinde önemli bir rol oynar.

Unutmayalım: Çocuklarımızdan yalnızca kurallara uymalarını beklemek yerine, bu kurallara uyabilmek için ihtiyaç duydukları becerileri kazanmalarına da destek olmalıyız. Her zor an, çocuğumuzun kendini tanımayı ve yönetmeyi öğrenmesi için bir fırsat olabilir.

Çocuklarımızın gelişim yolculuğunda aile ve okul iş birliğini önemsiyor, her çocuğun kendi potansiyelini güvenle keşfedebileceği bir ortam oluşturmak için çalışıyoruz. Sorularınız ve ihtiyaçlarınız için okulumuzun rehberlik birimiyle iletişime geçebilirsiniz.

İlginizi çekebilir: İlkokul Kapıda! Peki Çocuğumuz İlkokula Hazır mı?

Yazar: Tuğçe Eren, Psikolojik Danışman ve Rehber Öğretmen

Bu yazı 12 Kasım 2026 tarihinde kategorisinde yayınlandı.

Özel Çukurova Eral Fen Lisesi

Adres: Huzurevleri Mah. 77123 Sk. No:3 01360 Çukurova Adana, Türkiye

Özel Çukurova Eral Anadolu Lisesi

Adres: Huzurevleri Mah. 77123 Sk. No:3 01360 Çukurova Adana, Türkiye

Özel Çukurova Eral Ortaokulu

Adres: Huzurevleri Mah. 77123 Sk. No:3 01360 Çukurova Adana, Türkiye

Özel Çukurova Eral İlkokulu

Adres: Huzurevleri Mah. 77123 Sk. No:3 01360 Çukurova Adana, Türkiye

Özel Çukurova Eral Anaokulu

Adres: Huzurevleri Mah. 77123 Sk. No:3 01360 Çukurova Adana, Türkiye

Özel Eral Fen Lisesi (Güzelyalı)

Adres: Güzelyalı Mah 81108 Sk. No:16 01170 Çukurova Adana, Türkiye

Özel Eral Anadolu Lisesi (Güzelyalı)

Adres: Güzelyalı Mah 81108 Sk. No:16 01170 Çukurova Adana, Türkiye

Özel Eral İlkokulu (Güzelyalı)

Adres: Güzelyalı Mah. 81107 Sk. No:3/1 01170 Çukurova Adana, Türkiye

Özel Eral Ortaokulu (Güzelyalı)

Adres: Güzelyalı Mah. 81107 Sk. No:3/1 01170 Çukurova Adana, Türkiye

Eral Mini Anaokulu

Adres: Güzelyalı Mah. 81128 Sk. No:4 01170 Çukurova Adana, Türkiye

444 3725
linkedin facebook pinterest youtube rss twitter instagram facebook-blank rss-blank linkedin-blank pinterest youtube twitter instagram